Δύο νέες προσκλήσεις του Horizon Europe, συνολικού ενδεικτικού προϋπολογισμού 42 εκατ. ευρώ, άνοιξαν στις 17 Νοεμβρίου για την ανάπτυξη τεχνολογιών εικονικών κόσμων και του ευρωπαϊκού οικοσυστήματος που θα τις αξιοποιεί. Οι προτάσεις μπορούν να υποβληθούν έως τις 18 Μαρτίου 2027 και απευθύνονται σε ερευνητικούς φορείς, επιχειρήσεις, δημόσιους οργανισμούς και άλλους εταίρους που μπορούν να συγκροτήσουν ευρωπαϊκές κοινοπραξίες.
Οι δύο προσκλήσεις αποτελούν το πολιτιστικά συναφέστερο τμήμα ενός μεγαλύτερου πακέτου. Η ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τις νέες ψηφιακές προσκλήσεις[1] αναφέρει συνολική χρηματοδότηση 297 εκατ. ευρώ σε 12 θέματα. Από αυτά, τρία θέματα αξίας 49 εκατ. ευρώ εντάσσονται στον άξονα των ανθρωποκεντρικών ψηφιακών τεχνολογιών. Τα 42 εκατ. ευρώ αφορούν άμεσα τους εικονικούς κόσμους, ενώ τα υπόλοιπα 7 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στη διεθνή ψηφιακή τυποποίηση.
Εξοπλισμός που ενεργοποιεί περισσότερες αισθήσεις
Η μεγαλύτερη πρόσκληση, HORIZON-CL4-2027-04-HUMAN-01, διαθέτει 39 εκατ. ευρώ για προηγμένα εξαρτήματα υλικού. Το επίσημο πρόγραμμα εργασίας του Horizon Europe[2] προβλέπει χρηματοδότηση περίπου 4,8 έως 5,6 εκατ. ευρώ ανά έργο και εκτιμά ότι μπορούν να υποστηριχθούν οκτώ έργα. Οι δραστηριότητες αναμένεται να ξεκινήσουν σε επίπεδο τεχνολογικής ετοιμότητας 3 και να φτάσουν στο επίπεδο 5, δηλαδή από την πειραματική απόδειξη της ιδέας σε επικύρωση μέσα σε σχετικό περιβάλλον.
Το πεδίο περιλαμβάνει προηγμένα κράνη και οθόνες εκτεταμένης πραγματικότητας, φορετές συσκευές, απτικά εξαρτήματα, αισθητήρες, ενεργοποιητές και εξειδικευμένα κυκλώματα. Η Επιτροπή ζητά συστήματα που δεν περιορίζονται στην εικόνα και τον ήχο, αλλά διερευνούν αφή, αίσθηση κίνησης και ακόμη και οσμή, καθώς και μη επεμβατικές διεπαφές εγκεφάλου και υπολογιστή για αλληλεπίδραση χωρίς χρήση των χεριών.
Οι προτάσεις πρέπει να ενσωματώνουν διαφορετικά εξαρτήματα σε δοκιμασμένες συσκευές και να επιδεικνύουν τη χρησιμότητά τους σε βιομηχανικά ή κοινωνικά σενάρια. Η αξιοπιστία, η διαλειτουργικότητα, η συμπερίληψη και η ενεργειακή απόδοση αναφέρονται ως κεντρικές απαιτήσεις. Ζητείται επίσης ουσιαστική συμμετοχή ειδικών από τις κοινωνικές και ανθρωπιστικές επιστήμες, ώστε η τεχνική ανάπτυξη να συνδέεται με τις επιπτώσεις στους χρήστες.
Τρία εκατ. ευρώ για το κοινό ευρωπαϊκό οικοσύστημα
Η δεύτερη πρόσκληση, HORIZON-CL4-2027-04-HUMAN-02, διαθέτει 3 εκατ. ευρώ για μία δράση συντονισμού. Στόχος είναι να ανανεωθεί η ευρωπαϊκή στρατηγική έρευνας και καινοτομίας για τους εικονικούς κόσμους, να συνδεθούν χρηματοδοτούμενα έργα και να δημιουργηθεί δίκτυο μεταξύ πανεπιστημίων, ερευνητικών οργανισμών, επιχειρήσεων, δημόσιων φορέων και τελικών χρηστών.
Η καταχώριση του γαλλικού Εθνικού Σημείου Επαφής για την πρόσκληση[3] διευκρινίζει ότι η δράση πρέπει να προωθεί συστήματα ανοικτά, προσβάσιμα, συμπεριληπτικά, ασφαλή και συμβατά με το ευρωπαϊκό νομικό πλαίσιο. Περιλαμβάνει επίσης δράσεις ενημέρωσης, σύνδεση με εθνικά και περιφερειακά προγράμματα και στήριξη της τυποποίησης.
Για μουσεία, καλλιτεχνικούς οργανισμούς, δημιουργικές επιχειρήσεις και φορείς εκπαίδευσης, η άμεση ευκαιρία δεν είναι μια ειδική πολιτιστική επιχορήγηση. Οι προσκλήσεις δεν κατονομάζουν τον πολιτισμό ως αποκλειστικό πεδίο εφαρμογής. Ωστόσο, οι εμβυθιστικές εκθέσεις, η προσβάσιμη αφήγηση, η εικονική ανακατασκευή και οι ζωντανές παραστάσεις μπορούν να λειτουργήσουν ως απαιτητικά σενάρια χρήσης για νέο απτικό και πολυαισθητηριακό εξοπλισμό. Τέτοια πιλοτικά περιβάλλοντα επιτρέπουν να ελεγχθούν ταυτόχρονα η ακρίβεια της αναπαράστασης, η άνεση πολύωρης χρήσης, η πρόσβαση ανθρώπων με διαφορετικές ανάγκες και η προστασία των δεδομένων που παράγουν οι αισθητήρες.
Το κρίσιμο στοιχείο για τους πολιτιστικούς εταίρους είναι να μη συμμετάσχουν απλώς ως χώροι επίδειξης στο τέλος ενός έργου. Η απαίτηση για ανθρωποκεντρικό σχεδιασμό και κοινωνική αξιολόγηση δημιουργεί περιθώριο να συμβάλουν από την αρχή στον σχεδιασμό της εμπειρίας, στην προσβασιμότητα, στην επιμέλεια περιεχομένου και στη μέτρηση της ανταπόκρισης του κοινού. Έτσι, η χρηματοδότηση μπορεί να μεταφραστεί από πειραματικό εξοπλισμό σε εργαλεία με πραγματική πολιτιστική χρήση.